Homilier - Revisjonshistorikk

Jesper på 5. nov. 2025 kl. 18:02

2025-11-05T18:02:50Z

Jesper på 14. jul. 2025 kl. 18:31

2025-07-14T18:31:46Z

Jesper på 14. jun. 2025 kl. 14:01

2025-06-14T14:01:30Z

Jesper på 1. mar. 2025 kl. 07:15

2025-03-01T07:15:55Z

Jesper på 2. jan. 2025 kl. 18:38

2025-01-02T18:38:54Z

Jesper på 28. des. 2024 kl. 13:48

2024-12-28T13:48:42Z

Jesper på 26. des. 2024 kl. 11:59

2024-12-26T11:59:23Z

Jesper på 24. des. 2024 kl. 08:26

2024-12-24T08:26:09Z

August: Erstattet OldNordicTimes med HTML-koder

2020-10-29T08:05:12Z

Erstattet OldNordicTimes med HTML-koder

Vis endringer

August på 1. des. 2018 kl. 09:08

2018-12-01T09:08:29Z

@@ Linje 3: / Linje 3: @@
 !align="center" valign="top" width="40%" | '''Velg språk''' !!align="center" valign="top" width="10%" | Norrønt !!align="center" valign="top" width="10%"| Islandsk !!align="center" valign="top" width="10%"| Norsk !!align="center" valign="top" width="10%"| Dansk !!align="center" valign="top" width="10%"| Svensk !!align="center" valign="top" width="10%"| Færøysk
 |-
-! Denne teksten finnes på følgende språk ► !! [[Fil:Original.gif|32px|link=Homilier]] !!  !!  !! [[Fil:Dansk.gif|32px|link=Tekster fra Gammelnorsk homiliebog]] !!  !!
+! Denne teksten finnes på følgende språk ► !! [[Fil:Original.gif|32px|link=Homilier]] !!  !!  !! [[Fil:Dansk.gif|32px|link=Gammelnorsk homiliebog]] !!  !!
 |-
 |}

@@ Linje 264: / Linje 264: @@
 Tvæir læresvæinar Crist gerðo myccla synd á tið pinslar hans: annar selde við fe droten, en annar næitti honom, oc iðraðosc baðer syndar |<ref>78</ref> sinnar, oc læiðrettesc annar en annar æigi. Judas sælde droten oc fyrirfórsc, þvi at hann misgerðe af illzcu<ref>illzu ''Cd.''</ref> oc iðraðesc með órvilnon. Petrus nitti Cristi oc læiðrettisc, þvi at hann misgerðe af ustyrcð en æigi af illæu oc iðraðesc með viln&#42805;n. Tveir syngir varo crosfestir með drotne, annar fyrfórsc, en annar læiðrettisc, þvi at annar vildi æigi trua Cristi, en annar læitaðe bæðe sér oc oðrum hialpráðs. Oðrum læitaðe hann hialpraðs, þa er hann ávitaðe utruan þiof, er mælt hafðe guðl&#42805;ston<ref>guðl&#42805;stan ''Cd.''</ref>, en sér, þa er hann mælte við Jesum: Minzt þu mín, er þu kømr í riki þit. En með þvi at þiofr iðraðesc synda sinna af &#42805;llo hiarta oc toc algorfa tru, þa náðe hann brát miscunn þæirri er hann bað, þvi at droten svaraðe honom: Sat sægi ec þér, í dag man tu með mer vera í paradiso. Scamma stund læiðrétisc sá er lengi hafðe misgort, þvi at guð virðir æigi iammioc tiðarlængð iðranar sem hugscot iðrandans. &#280;igi fyrlitr guð<ref>goð ''Cd.''</ref> iðron synða, þo at scamrar tiðar se, ef hon er gor af ollu hiarta. Af þvi orvilnisc engi sér licnar, þo at hann hafe mart eða stórt misgert, þvi at þiofr sia hafðe lengi syndugr veret, en hann iðraðesc oc læiðretesc á enne øfstu stundu lifs, oc trøystisc ængi i siolfum sér ne drambe í goðgerningum sinum, þvi at Judas viltisc oc fyrirfórsc, er prýdr hafðe veret postolegre tign.
-En þat er merkianda, er droten vildi hældr á crosse døyia en á &#42805;ðru tre. Cros endar horfa í allar ætter<ref>ættar ''Cd.''</ref> hæims, er hann er niðr lagðr, þvi at d&#42805;uði Crist løysti fra æiliuum dauða þa, er byggva í fiorum ættum hæims. Droten rétte hændr sinar á tre pinslar, þvi at hann bøtte þæirra synd, er hændr sinar retto til girnðar tres. &#208;a er droten hecc á crosse, þa gerðe myrcr um allan hæim allt fra miðium dægi til nóns, þvi at þat var maclect, at licamlect liós slocnaðe, þa er andlect lios dó. Jorð scalf oc sprungu stæinar, oc opnaðosc læiði dauðra, þvi at scepna mátte æigi þola at sia scapara sin døyia á crosse. En alt þat er gerðesc í pinsl drotens vars merkir áfallzdóm utrura gyðinga, en hiolp þæirra, er af hæiðnum þioðum hurfu til tru. Sol gerði æigi |<ref>79</ref> skína, þvi at postolar þorðo æigi at væita m&#42805;nnum liós kenninga sinna a tið pinslar Crist. Myrcr com um alla iorð, þvi at bront hvarf hit sanna lios fra hiortum gyðinga, þa er þæir píndu scapara lios. Jorð scalf oc sprungu stæinar, þvi at stæinleg oc iarðleg hiorto hæiðinna manna ræðosc oc hurfu til synda iðranar, þa er þæir høyrðu t&#42805;&#769;cn pinslar Crist. Læiði dauðra opnaðosc, oc risu upp margra hæilagra licamer, þæir er í moldo l&#42805;&#769;go, þvi at marger syngir opnaðo løýnda luti hiarta sins fyrir scriptarg&#42805;ngu, þa er postolar scýrðo andlega orð oc værc hæilagra fæðra eptir upprisu drotens, þau er áðr v&#42805;&#769;ro sva sem í iorð være grafen, meðan þau váro æigi andlega skilað.
+En þat er merkianda, er droten vildi hældr á crosse døyia en á &#42805;ðru tre. Cros endar horfa í allar ætter<ref>ættar ''Cd.''</ref> hæims, er hann er niðr lagðr, þvi at d&#42805;uði Crist løysti fra æiliuum dauða þa, er byggva í fiorum ættum hæims. Droten rétte hændr sinar á tre pinslar, þvi at hann bøtte þæirra synd, er hændr sinar retto til girnðar tres. &#208;a er droten hecc á crosse, þa gerðe myrcr um allan hæim allt fra miðium dægi til nóns, þvi at þat var maclect, at licamlect liós slocnaðe, þa er andlect lios dó. Jorð scalf oc sprungu stæinar, oc opnaðosc læiði dauðra, þvi at scepna mátte æigi þola at sia scapara sin døyia á crosse. En alt þat er gerðesc í pinsl drotens vars merkir áfallzdóm utrura gyðinga, en hiolp þæirra, er af hæiðnum þioðum hurfu til tru. Sol gerði æigi |<ref>79</ref> skína, þvi at postolar þorðo æigi at væita m&#42805;nnum liós kenninga sinna a tið pinslar Crist. Myrcr com um alla iorð, þvi at brout hvarf hit sanna lios fra hiortum gyðinga, þa er þæir píndu scapara lios. Jorð scalf oc sprungu stæinar, þvi at stæinleg oc iarðleg hiorto hæiðinna manna ræðosc oc hurfu til synda iðranar, þa er þæir høyrðu t&#42805;&#769;cn pinslar Crist. Læiði dauðra opnaðosc, oc risu upp margra hæilagra licamer, þæir er í moldo l&#42805;&#769;go, þvi at marger syngir opnaðo løýnda luti hiarta sins fyrir scriptarg&#42805;ngu, þa er postolar scýrðo andlega orð oc værc hæilagra fæðra eptir upprisu drotens, þau er áðr v&#42805;&#769;ro sva sem í iorð være grafen, meðan þau váro æigi andlega skilað.
 H&#42805;ldum vér sva oc þa, goðer brøðr, tacn pinslar Crist, at ver likiumsc í nocque þæim, er vér truum pindan vera til várar hæilso. Leggium niðr alla flærð oc vél, oc mælom æigi þa fagrt, er vér hyggium flát, at æigi likiumsc vér þæim, er með cosse vélte droten<ref>drotin ''Cd.''</ref> sin. Leggium niðr ranga fegirni, oc tacum ænga fegiof til þes at efla þat, er í gegn guðs boðorðum er. &#208;vi at sa sælr droten við verði, er fyrir fegirni næigisc<ref>næiðisc ''Cd.''</ref> fra guðs l&#42805;gum. H&#42805;uum ver til þes oll rað vár, at æfla retlæte oc siðsemi en æyða rangyndum oc usiðum, at æigi likiumc vér gyðingum, þæim er sældo Jesum til dauða, oc cusu þæir ser illvirkia oc leto þann undan ganga. H&#42805;fum vér oc þa þolenmøðe i hiortum v&#42805;rum oc hofsemi í m&#42805;lum, at siolf þolenmøðe v&#42805;r gere os eptirlikendr pinslar Crist. Crosfestum vér licame vara oc hiortu<ref>hiortu&#772; ''Cd.''</ref> fra syndum oc r&#42805;ngum girnðum, þat er at vér møðem hold vart í mæinlætum, en hug varn í varcunn við n&#42805;nga. Døyðum i os rangar girnðir oc holdum i hiortum v&#42805;rum minning pinslar Crist oc d&#42805;uða, sva sem Joseph hulde licam drotens ræinum duki oc lagðe í grof. Hirtum ver os sva fra synðum, at vér sem d&#42805;uðir hæimi oc hæims girnðum en lifendr guði, til þes at vér megem oðlasc þann fagnað |<ref>80</ref> á tið upprisu varar, er droten gaf os i pinsl sinni en syndi í upprisu sinni, sa er lifir oc rikir með fæðr oc helgum anda per omnia secula seculorum. Amen.

@@ Linje 427: / Linje 427: @@
 &#208;at finzc í noccorom ritningum, at æigi sé ór flæirum fylkium englar sendir, en af þæim er<ref>en ''Cd.''</ref> englar hæita oc hofuðenglar. Þvi male man gagnstaðlect þyccia þat vera, er Ysaias spamaðr mælte: Floug til min, quað hann, ein af log&#42805;ndum oc hafðe gloð í hende, þa er hann toc með tong af altare, oc brá hann þvi á mun mér oc mælte: &#208;etta com við varrar þinar, til þes at syndir þinar ræinsesc. Hvessu sagðe spamaðren fliuga til sín æin af log&#42805;ndum, ef þat finnzc í sumum scynsamlegum ritningum, at æigi se flæiri sendir an englar oc hofuðenglar?
-Þat vitum vér, at oll engla fylki liota nomn af þionastu sinni oc af syslu þæirri, er þau fremia. &#208;at vitum vér oc, at englar senda engla til manna, sva sem Zacharias spamaðr mælte: &#208;a er engil hvarf fra mér, sa er mér hafðe vitraz, þa com annar engil á mot honum oc mælte við hann: Renn þu aptr oc sæg svæini þessum, at øyðaz man Jorsalaborg. En með þvi at þat er víst, at englar senda<ref>''Her mangler et Blad i Codex, som er udfyldt efter Cd. Arn. Magn. 237 Fol.; istedenfor dette manglende Blad er her indskudt i Bogen 4 Blade ([[Anhang I (Gammel norsk Homiliebog)|Anhang I]]) af samme Alder som Bogens øvrige Indhold, men disse ere her uvedkommende og synes paa Grund af Lighed i Indhold og Skrift senere at være indheftede paa dette Sted.''</ref> engla til manna, þa er eigi æinsýnt, at sa engil, er Ysaia spamanna vitraðesc, være hældr æin af log&#42805;ndum en sendr af þæim ór oðru fylki. En þo var hann maclega callaðr æin af log&#42805;ndum, þvi at hann framde þeirra æmb&#509;te, þa er hann bra ælde á varrar spamannz oc brende syndir af munni hans. Sva sem englar mego engla senda, þa mego oc sva þeir englar, er sendir ero, taca nomn af hinum, er þa sendo, ef þeir fremia hinna þionasto, þo at þæir se ór oðru fylki sender. Þat sannar oc Daniel spamaðr, at f&#509;re se englar sendir í hæim, en fiæiri lofe guð á himnum; þvi at hann quað sva at orðe: Þusund þusunda þionaðe guði, oc tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum. Annat er at þiona guði, en annat er standa fyrir guði. Þeir þiona guði, er fara þangat er hann sender þa, en þeir standa fyrir guði, er hværge hefiasc fra augliti hans oc avalt ero staðfaster i navisto hans. Þusund þusunda þionaðe honum, en tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum, þvi at fære ero sendir hingat í hæim at fremia guðs þionastu, en flæiri standa avalt i augliti hans a himni. En þeir er sender ero, coma hingat í hæim til syslu sinnar, en þo missa þæir aldrigi guðs dyrðar fyrir &#42805;ugum sér, þvi at guðdóms máttr er allr í &#42805;llum st&#42805;ðum, oc mego af þvi hverge þes sendir vera, er æigi hafe þæir guð fyrir augum ser, þo at þeir se í æinum stað séner<ref>sénn ''Cd, séner'' er uden Tvivl en uheldig Rettelse i Texten af Haandskriftets ''sénn'', hvilket trods Accenten her maa opfattes som ''senn'', ''í senn'' (ad Gangen): De Engle, sem sendes hid i Verden til sin Syssel, have altid Guds Herlighed for Øine, thi Guds Almagt er allevegne tilstede; de kunne saaledes ikke sendes noget Sted hen, uden at de jo have Gud for Øine, skjønt de (selv) kun ere paa eet Sted ad Gangen.</ref>. En eigi er englum dvol at for sinni, þvi at þæir fara á æinu augabragðe í milli himins oc iarðar, sva skiot sem maðr ma renna hug sinum, oc fremia þeir syslu sina usynilega, sva sem þæir<ref>''mgl. Cd.''</ref> ero sialfer usynileger. En þo mego englar vitrasc m&#42805;nnum synilega, þa er þeir vilia, vac&#42805;ndum eða sof&#42805;ndum, í noccorre licamlegre asióno, þeirri er þeir taca í lopte, oc øyðisc su asiona í lopte, þa er þæir fara tll himins. En til þes vitrasc englar sýnilega stundum, at vér scylim trua usynilegom crafte þæirra, þvi at til þes gerasc allar synilegar iartæinir, at ver truim usynilegom.
+Þat vitum vér, at oll engla fylki liota nomn af þionastu sinni oc af syslu þæirri, er þau fremia. &#208;at vitum vér oc, at englar senda engla til manna, sva sem Zacharias spamaðr mælte: &#208;a er engil hvarf fra mér, sa er mér hafðe vitraz, þa com annar engil á mot honum oc mælte við hann: Renn þu aptr oc sæg svæini þessum, at øyðaz man Jorsalaborg. En með þvi at þat er víst, at englar senda<ref>''Her mangler et Blad i Codex, som er udfyldt efter Cd. Arn. Magn. 237 Fol.; istedenfor dette manglende Blad er her indskudt i Bogen 4 Blade ([[Anhang I (Gammel norsk Homiliebog)|Anhang I]]) af samme Alder som Bogens øvrige Indhold, men disse ere her uvedkommende og synes paa Grund af Lighed i Indhold og Skrift senere at være indheftede paa dette Sted.''</ref> engla til manna, þa er eigi æinsýnt, at sa engil, er Ysaia spamanna vitraðesc, være hældr æin af log&#42805;ndum en sendr af þæim ór oðru fylki. En þo var hann maclega callaðr æin af log&#42805;ndum, þvi at hann framde þeirra æmb&#509;te, þa er hann bra ælde á varrar spamannz oc brende syndir af munni hans. Sva sem englar mego engla senda, þa mego oc sva þeir englar, er sendir ero, taca nomn af hinum, er þa sendo, ef þeir fremia hinna þionasto, þo at þæir se ór oðru fylki sender. Þat sannar oc Daniel spamaðr, at f&#509;re se englar sendir í hæim, en flæiri lofe guð á himnum; þvi at hann quað sva at orðe: Þusund þusunda þionaðe guði, oc tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum. Annat er at þiona guði, en annat er standa fyrir guði. Þeir þiona guði, er fara þangat er hann sender þa, en þeir standa fyrir guði, er hværge hefiasc fra augliti hans oc avalt ero staðfaster i navisto hans. Þusund þusunda þionaðe honum, en tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum, þvi at fære ero sendir hingat í hæim at fremia guðs þionastu, en flæiri standa avalt i augliti hans a himni. En þeir er sender ero, coma hingat í hæim til syslu sinnar, en þo missa þæir aldrigi guðs dyrðar fyrir &#42805;ugum sér, þvi at guðdóms máttr er allr í &#42805;llum st&#42805;ðum, oc mego af þvi hverge þes sendir vera, er æigi hafe þæir guð fyrir augum ser, þo at þeir se í æinum stað séner<ref>sénn ''Cd, séner'' er uden Tvivl en uheldig Rettelse i Texten af Haandskriftets ''sénn'', hvilket trods Accenten her maa opfattes som ''senn'', ''í senn'' (ad Gangen): De Engle, sem sendes hid i Verden til sin Syssel, have altid Guds Herlighed for Øine, thi Guds Almagt er allevegne tilstede; de kunne saaledes ikke sendes noget Sted hen, uden at de jo have Gud for Øine, skjønt de (selv) kun ere paa eet Sted ad Gangen.</ref>. En eigi er englum dvol at for sinni, þvi at þæir fara á æinu augabragðe í milli himins oc iarðar, sva skiot sem maðr ma renna hug sinum, oc fremia þeir syslu sina usynilega, sva sem þæir<ref>''mgl. Cd.''</ref> ero sialfer usynileger. En þo mego englar vitrasc m&#42805;nnum synilega, þa er þeir vilia, vac&#42805;ndum eða sof&#42805;ndum, í noccorre licamlegre asióno, þeirri er þeir taca í lopte, oc øyðisc su asiona í lopte, þa er þæir fara til himins. En til þes vitrasc englar sýnilega stundum, at vér scylim trua usynilegom crafte þæirra, þvi at til þes gerasc allar synilegar iartæinir, at ver truim usynilegom.
 En með þvi at ver holdum i dag hotið þa, er Michael engil vitraðe at halda scyldi, þa scolom ver røða noccot scyrra um dyrð þessa engils, at ver vitim, hvert ver æigum traust undir honum, ef ver vilium calla a hann os til arnaðarorðs; þvi at helgar ritningar sægia hann a margar lundir af guði umfram aðra engla vegsamaðan oc sættan hofðingia annarra engla. Sia engil hefir opt vittrazc spam&#42805;nnum oc sýnda þæim uorðna luti oc þægðar bøner þæirra fyrir guði, sva sem hann m&#509;lte sialfr við Daniel spamann: Ec em sa engil, er fører bøner yðrar guði. Þessa engils dyrð sa Joan í himnasyn sinni, oc mælte: Engil stoð hia altare oc hafðe gullect røykelsesker i hendi, oc var honum selt mart røykelse, þat ero b&#511;ner hæilagra, at hann gerðe dyrlegan ilm fyrir gullego altare, þat er fyrir augliti guðs. Af þvi scolom ver opt calla engla guðs til fultings os, þvi at þæir þ&#509;gia b&#511;ner oc efla os a sinu arnaðarorðe. Sia engil Michael er sættr hofðingi paradisar, oc hefir hann veldi yfir allar ander rétlátra, at læiða þær í paradisum fra quolom. Af þvi er guð beðen í hverium licsonge, at hann sende Michaelem engil a mót &#42805;ndum manna, at læiða þ&#509;r til friðar fra veldi diofla. Af þvi scolum vér at hyllasc þenna engil í bønum oc í goðgerningum, at hann s&#509;tte ander varar við guð með sino fultingi. Sia engil scal coma a enum efstum dogum a mot Antacristi oc drepa hann með ældingo oc fyrfara veldi hans, þvi er hann hafðe aðr í gægn guðs vinum. Af þvi biðium ver þenna engil guðs, at hann arne os sigrs af guði i gægn uvinum v&#42805;rum oc stoðve fiandr vara synilega oc usynilega. Af þvi er os nauðsyn at dyrca hælga engla i bønum varum oc calla á þa til fultings í allre fræistni varre, þvi at ver megom engu goðs afla ne yfir fræistni stiga ón guðs crafte oc engla fultingi.

@@ Linje 32: / Linje 32: @@
 &#208;vi æigum vér væl at halda þessa tið með ræinum lutum, at vér mættem þoc oc lof væita varom drotne, þæim er oss scop hængat í þenna þæim, oc nu er hann her með oss þessa hina hælgu tið, þvi at hann bauð langfæðrom varom at halda með rétlæte, oc kirkiusocn, oc hælgum bønom, oc olmosugærðum. Vereð æigi í ofdryckiu eða í afáte, þvi at Salomon hinn spake mælte sva: Hvarr sem ofdryckia rikir manne, þar rikir diofullen. En drotten vár mælte í guðspialle sinu: &#208;æir er her a veroldo lofa ofdrycciu eða offylli, oc vilia æigi til yfirbota ganga, oc una í þæim syndum til dauðaðags, þa hafa þæir ængi lut í himnum með guði, oc þæim er ætlat<ref>í ''tilf. Cd.''</ref> hælviti með dioflum. Þar er óp oc gratr, oc hungr oc þorste, oc svælgiande ældr .vii. lutum hæitare en á veroldo mege hinn hæitasta gera. Oc þar er æi myrcr &#42805;&#769;n lios, ælli fyri utan øsko. Oc þo at hværr maðr hæfði hundrað hofða, oc í hværiu hofði være .c. tungna or iarne, oc þær allar mælte fra uphafe hæims þessa alt til veraldar enda, þa mætte þær æigi sægia allt þat hit illa, er í hælviti er. Þar er illr ræimr armra salna, oc mæla allar æinni roddu: Væi oss, væi oss, at vér scyldum alnar værða oc í slicum pinslum vera fyrir várar syndir.
-&#208;a svarar drotten var með malom Dauið propheta. Quid gloriaris in malitia, qui potens es in iniquitate. Hvat dyrcaðer þu þa stund er þu vart a veroldo, at tu æcci gott gærðir oc ecci gott vildir þu gera? Þa er vesalingar como til hus þins oc baðo gefa sér almoso fyri guðs sacar, þa vildu þer æcci þæim gefa, oc racoð þa fra durum yðrum. Hvat! ætlaðer þu, hin arma sala, ef þu gæfer þæim |<ref>32</ref> olmoso, at tu værer rænt fe þinn, er<ref>oc ''Cd.''</ref> þu hafðer æigi mildt<ref>mild ''Cd.''</ref> hiarta á veroldo? En þa mæler en var drotten við þær armar sálor: Mykit þolda ec fyrir yðr, en litla þocc kunnu þer mer. Ec fastaða fyrir yðr .xl. daga, oc sva natta. Ec var sældr gyðingum at crossfæsta. Þat þolda ec fyrir yðr, en þér vilduð æigi æit orð þola, er mælt var við yðr, sva at þér rækeð æigi. Ec mætta, ef ec vilda, með æinu orðe sænda yðr til hælvitis. Ec var fyridømdr a domom fyrir yðrar sacar. Ec var barðr oc hængðr a crosse. &#208;æir toco þyrnihialm oc setto á hofuð mer til haðongar. Þæir logðu spiote í siðu mer, sva at bloð ran á iorð. Ec var grafen, oc ræís ec upp af dauða. Hvat gerðu þer fyrir mic á veroldo, siðan ec þolda sva mykit fyrir yðr? Ec gaf yðr solskin oc rægn oc iarðar blóm, mat oc clæðe, lif oc hæilsu, en þér kunnuð mer ænga þoc. &#208;a mæler vár drotten við þær salor: Osyniu gærða ec dyrð a veroldo fyrir yðrar sakar. Nu hafe þer sialfar fyrirgort þvi, er ec hafða yðr ætlat. Eigi ma retvisi<ref>retvisa ''Cd.''</ref> mín døma yðr annan dóm en þer hafeð til gort. Nu þat er þér kusuð<ref>kusið ''Cd.''</ref> yðr, hafe ðer. &#208;er orøcteð hit sanna lios, vero þer nu í myrcri<ref>mycr ''Cd.''</ref>. Þer ælscaðuð<ref>ælscaðeð ''Cd.''</ref> dauða, se þér glataðer. Fylgðo þer dioflinom, fara þer með honum til hælvitis ælz æi brennande. Þa fara þær til hælvitis pinsla, þar er endalaus vist.
+&#208;a svarar drotten var með malom Dauið propheta. Quid gloriaris in malitia, qui potens es in iniquitate. Hvat dyrcaðer þu þa stund er þu vart a veroldo, at tu æcci gott gærðir oc ecci gott vildir þu gera? Þa er vesalingar como til hus þins oc baðo gefa sér almoso fyri guðs sacar, þa vildu þer æcci þæim gefa, oc racoð þa fra durum yðrum. Hvat ætlaðer þu, hin arma sala, ef þu gæfer þæim |<ref>32</ref> olmoso, at tu værer rænt fe þinn, er<ref>oc ''Cd.''</ref> þu hafðer æigi mildt<ref>mild ''Cd.''</ref> hiarta á veroldo? En þa mæler en var drotten við þær armar sálor: Mykit þolda ec fyrir yðr, en litla þocc kunnu þer mer. Ec fastaða fyrir yðr .xl. daga, oc sva natta. Ec var sældr gyðingum at crossfæsta. Þat þolda ec fyrir yðr, en þér vilduð æigi æit orð þola, er mælt var við yðr, sva at þér rækeð æigi. Ec mætta, ef ec vilda, með æinu orðe sænda yðr til hælvitis. Ec var fyridømdr a domom fyrir yðrar sacar. Ec var barðr oc hængðr a crosse. &#208;æir toco þyrnihialm oc setto á hofuð mer til haðongar. Þæir logðu spiote í siðu mer, sva at bloð ran á iorð. Ec var grafen, oc ræís ec upp af dauða. Hvat gerðu þer fyrir mic á veroldo, siðan ec þolda sva mykit fyrir yðr? Ec gaf yðr solskin oc rægn oc iarðar blóm, mat oc clæðe, lif oc hæilsu, en þér kunnuð mer ænga þoc. &#208;a mæler vár drotten við þær salor: Osyniu gærða ec dyrð a veroldo fyrir yðrar sakar. Nu hafe þer sialfar fyrirgort þvi, er ec hafða yðr ætlat. Eigi ma retvisi<ref>retvisa ''Cd.''</ref> mín døma yðr annan dóm en þer hafeð til gort. Nu þat er þér kusuð<ref>kusið ''Cd.''</ref> yðr, hafe ðer. &#208;er orøcteð hit sanna lios, vero þer nu í myrcri<ref>mycr ''Cd.''</ref>. Þer ælscaðuð<ref>ælscaðeð ''Cd.''</ref> dauða, se þér glataðer. Fylgðo þer dioflinom, fara þer með honum til hælvitis ælz æi brennande. Þa fara þær til hælvitis pinsla, þar er endalaus vist.
 Nu brøðr oc systr, varom oss við hælvitis pinslum þa stund er ver erom her. Guð an oss þess, at vér mættem þat riki oðlaz oc þa blezan, er P&#42805;ll postole mælte um þessom orðom: Eigi ma auga sia, oc æigi ma øyra hæyra, oc æigi ma í hiarta coma, hværsu myccla dyrð guð hæuir buit a mot vinum sinum, oc hværn dag byr hann. Nu scolum vér halda væl þessa goða tið oc tiðir søkia þessar tolf nætr, at guð se oss miscunsamr oc fyrigefe oss varar syndir, oc væri os við ollum uræinum losta, oc þiggi varar olmosor oc bøner fyrir hans burðartið, er vér dyrcum oc virðum. En sa er hældr þessa tið væl oc røker, hann man hafa lut í himnum með guði. En þæir er æigi vilia, þæir mono þola pinsl annars hæims en bardaga þessa hæims. Holdum vér nu væl tið þessa<ref>þesse ''Cd.''</ref> oc gofuglega, guði til dyrðar, oss til miscunnar bæðe þessa hæims oc annars. Se honum dyrð oc vægr per omnia secula seculorum. Amen. |<ref>33</ref>

@@ Linje 3: / Linje 3: @@
 !align="center" valign="top" width="40%" | '''Velg språk''' !!align="center" valign="top" width="10%" | Norrønt !!align="center" valign="top" width="10%"| Islandsk !!align="center" valign="top" width="10%"| Norsk !!align="center" valign="top" width="10%"| Dansk !!align="center" valign="top" width="10%"| Svensk !!align="center" valign="top" width="10%"| Færøysk
 |-
-! Denne teksten finnes på følgende språk ► !! [[Fil:Original.gif|32px|link=Homilier]] !!  !!  !! [[Fil:Dansk.gif|32px|link=Prædiken til allehelgensmesse]] !!  !!
+! Denne teksten finnes på følgende språk ► !! [[Fil:Original.gif|32px|link=Homilier]] !!  !!  !! [[Fil:Dansk.gif|32px|link=Tekster fra Gammelnorsk homiliebog]] !!  !!
 |-
 |}

← Eldre revisjon		Revisjonen fra 26. des. 2024 kl. 11:59
Linje 454:		Linje 454:
	En þa holdum vér maclega hotið pinslarvatta guðs, ef ver likium noccon lut af þolenmøðe þæirra. Þeir báro þolenmoðlega sárar pinslir, en vér sculum standasc þolenmoðlega uscil nꜵnga. Ðeir seldo licam sin til dauða, en vér sculum døyða í os rangar girndir. Þa dýrcum vér maclega hotið hæilagra byscupa, ef vér erom lyðnir boðorðum kennimanna, þvi at su lyðni hælgar byscupum kirkiu í hiortum vꜵrum. En ef vér firrumc unyt orð oc hægómlega gleði, oc recum brꜵut þys liotra hugrenninga fra byrgi hugar várs með oflgum bønum, þa hælgum vér mysteri muncum oc \|<ref>149</ref> æinsetomꜵnnum. Sa hældr maclega hotið møyium guðs, er varðvæitir lícam sín fra sꜵurlífi en hiarta sit fra andlegum hordóme, en þat er fra uræinum hugrenningum. En þa vigium vér mysteri þæim hælgum mꜵnnum, er með guði ero hælgir en heilaglæicr þæirra læyniz fyrir mꜵnnum, ef vér gerum þꜵu værc, er þǽg ero guði oc løynasc mego fyrir mꜵnnum.		En þa holdum vér maclega hotið pinslarvatta guðs, ef ver likium noccon lut af þolenmøðe þæirra. Þeir báro þolenmoðlega sárar pinslir, en vér sculum standasc þolenmoðlega uscil nꜵnga. Ðeir seldo licam sin til dauða, en vér sculum døyða í os rangar girndir. Þa dýrcum vér maclega hotið hæilagra byscupa, ef vér erom lyðnir boðorðum kennimanna, þvi at su lyðni hælgar byscupum kirkiu í hiortum vꜵrum. En ef vér firrumc unyt orð oc hægómlega gleði, oc recum brꜵut þys liotra hugrenninga fra byrgi hugar várs með oflgum bønum, þa hælgum vér mysteri muncum oc \|<ref>149</ref> æinsetomꜵnnum. Sa hældr maclega hotið møyium guðs, er varðvæitir lícam sín fra sꜵurlífi en hiarta sit fra andlegum hordóme, en þat er fra uræinum hugrenningum. En þa vigium vér mysteri þæim hælgum mꜵnnum, er með guði ero hælgir en heilaglæicr þæirra læyniz fyrir mꜵnnum, ef vér gerum þꜵu værc, er þǽg ero guði oc løynasc mego fyrir mꜵnnum.

−	Ðetta er andlect ~~hotiðarliald~~ oc sia son pryði, er fegrir hiortu var oc licame oc laðar til hugscota varra droten sialfan oc engla hans oc alla hælga. Ef vér hꜵldum á þessa lund hotið allra hæilagra, þa monu þæir lata sér soma at vera [arnendr várer oc tyiendr<ref>tøygiendr ''Cd. Jvf. 74<sup>26</sup>;'' [D. e. vore Talsmænd og Hjælpere. Haandskriftets Form ''tøygiendr'' er vel nærmest en mindre heldig Skrivemaade for tøyiendr (allerede i gamle Haandskrifter findes ''j'' mellem to Vocaler oftere betegnet ved ''gi''), der forholder sig til ''tæja, týja'', som ''mæyndi'' til ''mændi, myndi, sæyni'' til ''syni; æyret 25<sup>9</sup>'' til ''æret, ýret''. Dog synes Afskriveren af nærværende Codex virkelig S. 74<sup>26</sup> at have misforstaaet Ordet og antaget det for at være ''teygia'' (lokke), siden han der har forbundet det med Præpositionen ''til'': lokke til Kamp, istedenfor hjælpe i Kamp.</ref> á domsdægi við droten varn Jesum Crist, þann er lifir oc rikir guð með fæðr oc hælgum anda per omnia secula seculorum. Amen.	+	Ðetta er andlect hotiðarhald oc sia son pryði, er fegrir hiortu var oc licame oc laðar til hugscota varra droten sialfan oc engla hans oc alla hælga. Ef vér hꜵldum á þessa lund hotið allra hæilagra, þa monu þæir lata sér soma at vera [arnendr várer oc tyiendr<ref>tøygiendr ''Cd. Jvf. 74<sup>26</sup>;'' [D. e. vore Talsmænd og Hjælpere. Haandskriftets Form ''tøygiendr'' er vel nærmest en mindre heldig Skrivemaade for tøyiendr (allerede i gamle Haandskrifter findes ''j'' mellem to Vocaler oftere betegnet ved ''gi''), der forholder sig til ''tæja, týja'', som ''mæyndi'' til ''mændi, myndi, sæyni'' til ''syni; æyret 25<sup>9</sup>'' til ''æret, ýret''. Dog synes Afskriveren af nærværende Codex virkelig S. 74<sup>26</sup> at have misforstaaet Ordet og antaget det for at være ''teygia'' (lokke), siden han der har forbundet det med Præpositionen ''til'': lokke til Kamp, istedenfor hjælpe i Kamp.</ref> á domsdægi við droten varn Jesum Crist, þann er lifir oc rikir guð með fæðr oc hælgum anda per omnia secula seculorum. Amen.

@@ Linje 24: / Linje 24: @@
 Goðer brøðr, lyðið til, hvat hær sægir á þesse hinni helgu boc um þenna drottensdag, þvi at þesser dagr er hælgaðr hinum hælga kononge til lofs oc til dyrðar, sva vít sem cristin dómr er. Oc sva kømr guð til hværs briost, oc scalum vér oss væl halda a mot þessom dægi, sva sem Dauið mæler um þenna dag: Hec est dies, quam fecit deus, exultemus et letemur in ea. &#208;esser er sa dagr er guð g&#281;rði, f&#42805;gnom vér hanom oc glæðiumc vér.
-Hvat var tit á þæirri not, er guð var boren vár drotten? Þa fór Augustus kæisare með mycdum hær til Bethléém borgar þæirrar er guð var boren í. En þa sa kæiseren up til himna, oc sa stiornu eina liosare en hann hafðe fyrr sena. &#208;a mintisc hann hvat spamenn h&#42805;fðu fyrir spát um burð guðs. Oc þæir sogðu, at æin maðr scyldi vera boren af ræinni møyiu, oc hann myndi vera callaðr Jesus, oc sa er hinn sælaste burðr er boren var. En sa er a hann truir hann man lifa með ænglum oc hans hælgum, þar er æigi hungr ne þorste, ne ælli, ne myrcr, ne óp, ne ræimr, ne væinan, ne gratr, ne sorg, ne sarlæicr. &#208;ar er lios fyri utan myrcr<ref>mycr ''Cd.''</ref> oc líf fyrir utan dauða, &#339;ska |<ref>30</ref> fyrir utan ælli, hæilsa fyrir utan sótt. Oc þo at allt mankyn mælte fra uphafe hæimsens oc til væraldar ænda, þa mætte æigi sægia himna fagnað allan oc dyrð þa er þar er, er hann hæfir ætlat sinum vinum oc þæim er hans boðorðe fylgia. Væl er þæirra salo, at þæir í veroldo borner varo, er þat riki mego fa oc þa dyrð er þar er, sva sem Daniel prophete mælte þessom orðom: &#208;usund þusunda þionaðo honum, oc tíu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum oc syngia þessom orðom: Hæilagr, hæilagr, hæilagr er tu himna droten, fullir ero himnar oc iorð þinnar dyrðar. Sva sungu þæir ænglar drotne v&#42805;rom til dyrðar oc vægsemdar, oc sva sem hann var boren hingat í hæim þenna mankyni til hialpar, þa var þat undarlect. Atta vettrom fyrir burð guðs at samu tið, þa skæin sol í miðia not sva fagrt sem um miðian dag, þa er hon skin fægrst oc liosast.
+Hvat var tit á þæirri not, er guð var boren vár drotten? Þa fór Augustus kæisare með mycclum hær til Bethléém borgar þæirrar er guð var boren í. En þa sa kæiseren up til himna, oc sa stiornu eina liosare en hann hafðe fyrr sena. &#208;a mintisc hann hvat spamenn h&#42805;fðu fyrir spát um burð guðs. Oc þæir sogðu, at æin maðr scyldi vera boren af ræinni møyiu, oc hann myndi vera callaðr Jesus, oc sa er hinn sælaste burðr er boren var. En sa er a hann truir hann man lifa með ænglum oc hans hælgum, þar er æigi hungr ne þorste, ne ælli, ne myrcr, ne óp, ne ræimr, ne væinan, ne gratr, ne sorg, ne sarlæicr. &#208;ar er lios fyri utan myrcr<ref>mycr ''Cd.''</ref> oc líf fyrir utan dauða, &#339;ska |<ref>30</ref> fyrir utan ælli, hæilsa fyrir utan sótt. Oc þo at allt mankyn mælte fra uphafe hæimsens oc til væraldar ænda, þa mætte æigi sægia himna fagnað allan oc dyrð þa er þar er, er hann hæfir ætlat sinum vinum oc þæim er hans boðorðe fylgia. Væl er þæirra salo, at þæir í veroldo borner varo, er þat riki mego fa oc þa dyrð er þar er, sva sem Daniel prophete mælte þessom orðom: &#208;usund þusunda þionaðo honum, oc tíu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum oc syngia þessom orðom: Hæilagr, hæilagr, hæilagr er tu himna droten, fullir ero himnar oc iorð þinnar dyrðar. Sva sungu þæir ænglar drotne v&#42805;rom til dyrðar oc vægsemdar, oc sva sem hann var boren hingat í hæim þenna mankyni til hialpar, þa var þat undarlect. Atta vettrom fyrir burð guðs at samu tið, þa skæin sol í miðia not sva fagrt sem um miðian dag, þa er hon skin fægrst oc liosast.
 Nu er þesse dagr harðla hæilagr, goðer vinir, oc allar þær salor, er í hælviti ero, þa fa þær ro, ef þæir fenge cristni fyrir hælgi þessa dags. Nu er þvi sia dagr sva hæilagr, at drotten vár var boren á þesse nott, sa er alt mankyn læysti fra hælviti. En aðr en guð lete berasc í þenna hæim, þa foro allar salor til hælvitis, goðar oc illar; sva mykit vældi atte diofullen aðr en drotten vár lete berasc í þenna hæim af Mariu møyiu, á þæim dægi er vér kallum sunnudag, þvi at sva vít sem cristit folc er, þa virða cristnir menn þenna dag.

@@ Linje 427: / Linje 427: @@
 &#208;at finzc í noccorom ritningum, at æigi sé ór flæirum fylkium englar sendir, en af þæim er<ref>en ''Cd.''</ref> englar hæita oc hofuðenglar. Þvi male man gagnstaðlect þyccia þat vera, er Ysaias spamaðr mælte: Floug til min, quað hann, ein af log<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum oc hafðe gloð í hende, þa er hann toc með tong af altare, oc brá hann þvi á mun mér oc mælte: &#208;etta com við varrar þinar, til þes at syndir þinar ræinsesc. Hvessu sagðe spamaðren fliuga til sín æin af log<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum, ef þat finnzc í sumum scynsamlegum ritningum, at æigi se flæiri sendir an englar oc hofuðenglar?
-Þat vitum vér, at oll engla fylki liota nomn af þionastu sinni oc af syslu þæirri, er þau fremia. &#208;at vitum vér oc, at englar senda engla til manna, sva sem Zacharias spamaðr mælte: &#208;a er engil hvarf fra mér, sa er mér hafðe vitraz, þa com annar engil á mot honum oc mælte við hann: Renn þu aptr oc sæg svæini þessum, at øyðaz man Jorsalaborg. En með þvi at þat er víst, at englar senda<ref>''Her mangler et Blad i Codex, som er udfyldt efter Cd. Arn. Magn. 237 Fol.; istedenfor dette manglende Blad er her indskudt i Bogen 4 Blade ([[Anhang I (Gammel norsk homiliebog)|Anhang I]]) af samme Alder som Bogens øvrige Indhold, men disse ere her uvedkommende og synes paa Grund af Lighed i Indhold og Skrift senere at være indheftede paa dette Sted.''</ref> engla til manna, þa er eigi æinsýnt, at sa engil, er Ysaia spamanna vitraðesc, være hældr æin af log<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum en sendr af þæim ór oðru fylki. En þo var hann maclega callaðr æin af log<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum, þvi at hann framde þeirra æmb&#509;te, þa er hann bra ælde á varrar spamannz oc brende syndir af munni hans. Sva sem englar mego engla senda, þa mego oc sva þeir englar, er sendir ero, taca nomn af hinum, er þa sendo, ef þeir fremia hinna þionasto, þo at þæir se ór oðru fylki sender. Þat sannar oc Daniel spamaðr, at f&#509;re se englar sendir í hæim, en fiæiri lofe guð á himnum; þvi at hann quað sva at orðe: Þusund þusunda þionaðe guði, oc tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum. Annat er at þiona guði, en annat er standa fyrir guði. Þeir þiona guði, er fara þangat er hann sender þa, en þeir standa fyrir guði, er hværge hefiasc fra augliti hans oc avalt ero staðfaster i navisto hans. Þusund þusunda þionaðe honum, en tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum, þvi at fære ero sendir hingat í hæim at fremia guðs þionastu, en flæiri standa avalt i augliti hans a himni. En þeir er sender ero, coma hingat í hæim til syslu sinnar, en þo missa þæir aldrigi guðs dyrðar fyrir <font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ugum sér, þvi at guðdóms máttr er allr í <font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>llum st<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ðum, oc mego af þvi hverge þes sendir vera, er æigi hafe þæir guð fyrir augum ser, þo at þeir se í æinum stað séner<ref>sénn ''Cd, séner'' er uden Tvivl en uheldig Rettelse i Texten af Haandskriftets ''sénn'', hvilket trods Accenten her maa opfattes som ''senn'', ''í senn'' (ad Gangen): De Engle, sem sendes hid i Verden til sin Syssel, have altid Guds Herlighed for Øine, thi Guds Almagt er allevegne tilstede; de kunne saaledes ikke sendes noget Sted hen, uden at de jo have Gud for Øine, skjønt de (selv) kun ere paa eet Sted ad Gangen.</ref>. En eigi er englum dvol at for sinni, þvi at þæir fara á æinu augabragðe í milli himins oc iarðar, sva skiot sem maðr ma renna hug sinum, oc fremia þeir syslu sina usynilega, sva sem þæir<ref>''mgl. Cd.''</ref> ero sialfer usynileger. En þo mego englar vitrasc m<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>nnum synilega, þa er þeir vilia, vac<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum eða sof<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum, í noccorre licamlegre asióno, þeirri er þeir taca í lopte, oc øyðisc su asiona í lopte, þa er þæir fara tll himins. En til þes vitrasc englar sýnilega stundum, at vér scylim trua usynilegom crafte þæirra, þvi at til þes gerasc allar synilegar iartæinir, at ver truim usynilegom.
+Þat vitum vér, at oll engla fylki liota nomn af þionastu sinni oc af syslu þæirri, er þau fremia. &#208;at vitum vér oc, at englar senda engla til manna, sva sem Zacharias spamaðr mælte: &#208;a er engil hvarf fra mér, sa er mér hafðe vitraz, þa com annar engil á mot honum oc mælte við hann: Renn þu aptr oc sæg svæini þessum, at øyðaz man Jorsalaborg. En með þvi at þat er víst, at englar senda<ref>''Her mangler et Blad i Codex, som er udfyldt efter Cd. Arn. Magn. 237 Fol.; istedenfor dette manglende Blad er her indskudt i Bogen 4 Blade ([[Anhang I (Gammel norsk Homiliebog)|Anhang I]]) af samme Alder som Bogens øvrige Indhold, men disse ere her uvedkommende og synes paa Grund af Lighed i Indhold og Skrift senere at være indheftede paa dette Sted.''</ref> engla til manna, þa er eigi æinsýnt, at sa engil, er Ysaia spamanna vitraðesc, være hældr æin af log<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum en sendr af þæim ór oðru fylki. En þo var hann maclega callaðr æin af log<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum, þvi at hann framde þeirra æmb&#509;te, þa er hann bra ælde á varrar spamannz oc brende syndir af munni hans. Sva sem englar mego engla senda, þa mego oc sva þeir englar, er sendir ero, taca nomn af hinum, er þa sendo, ef þeir fremia hinna þionasto, þo at þæir se ór oðru fylki sender. Þat sannar oc Daniel spamaðr, at f&#509;re se englar sendir í hæim, en fiæiri lofe guð á himnum; þvi at hann quað sva at orðe: Þusund þusunda þionaðe guði, oc tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum. Annat er at þiona guði, en annat er standa fyrir guði. Þeir þiona guði, er fara þangat er hann sender þa, en þeir standa fyrir guði, er hværge hefiasc fra augliti hans oc avalt ero staðfaster i navisto hans. Þusund þusunda þionaðe honum, en tiu þusundum sinna hundrað þusunda stoðo fyrir honum, þvi at fære ero sendir hingat í hæim at fremia guðs þionastu, en flæiri standa avalt i augliti hans a himni. En þeir er sender ero, coma hingat í hæim til syslu sinnar, en þo missa þæir aldrigi guðs dyrðar fyrir <font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ugum sér, þvi at guðdóms máttr er allr í <font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>llum st<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ðum, oc mego af þvi hverge þes sendir vera, er æigi hafe þæir guð fyrir augum ser, þo at þeir se í æinum stað séner<ref>sénn ''Cd, séner'' er uden Tvivl en uheldig Rettelse i Texten af Haandskriftets ''sénn'', hvilket trods Accenten her maa opfattes som ''senn'', ''í senn'' (ad Gangen): De Engle, sem sendes hid i Verden til sin Syssel, have altid Guds Herlighed for Øine, thi Guds Almagt er allevegne tilstede; de kunne saaledes ikke sendes noget Sted hen, uden at de jo have Gud for Øine, skjønt de (selv) kun ere paa eet Sted ad Gangen.</ref>. En eigi er englum dvol at for sinni, þvi at þæir fara á æinu augabragðe í milli himins oc iarðar, sva skiot sem maðr ma renna hug sinum, oc fremia þeir syslu sina usynilega, sva sem þæir<ref>''mgl. Cd.''</ref> ero sialfer usynileger. En þo mego englar vitrasc m<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>nnum synilega, þa er þeir vilia, vac<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum eða sof<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum, í noccorre licamlegre asióno, þeirri er þeir taca í lopte, oc øyðisc su asiona í lopte, þa er þæir fara tll himins. En til þes vitrasc englar sýnilega stundum, at vér scylim trua usynilegom crafte þæirra, þvi at til þes gerasc allar synilegar iartæinir, at ver truim usynilegom.
 En með þvi at ver holdum i dag hotið þa, er Michael engil vitraðe at halda scyldi, þa scolom ver røða noccot scyrra um dyrð þessa engils, at ver vitim, hvert ver æigum traust undir honum, ef ver vilium calla a hann os til arnaðarorðs; þvi at helgar ritningar sægia hann a margar lundir af guði umfram aðra engla vegsamaðan oc sættan hofðingia annarra engla. Sia engil hefir opt vittrazc spam<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>nnum oc sýnda þæim uorðna luti oc þægðar bøner þæirra fyrir guði, sva sem hann m&#509;lte sialfr við Daniel spamann: Ec em sa engil, er fører bøner yðrar guði. Þessa engils dyrð sa Joan í himnasyn sinni, oc mælte: Engil stoð hia altare oc hafðe gullect røykelsesker i hendi, oc var honum selt mart røykelse, þat ero b&#511;ner hæilagra, at hann gerðe dyrlegan ilm fyrir gullego altare, þat er fyrir augliti guðs. Af þvi scolom ver opt calla engla guðs til fultings os, þvi at þæir þ&#509;gia b&#511;ner oc efla os a sinu arnaðarorðe. Sia engil Michael er sættr hofðingi paradisar, oc hefir hann veldi yfir allar ander rétlátra, at læiða þær í paradisum fra quolom. Af þvi er guð beðen í hverium licsonge, at hann sende Michaelem engil a mót <font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>ndum manna, at læiða þ&#509;r til friðar fra veldi diofla. Af þvi scolum vér at hyllasc þenna engil í bønum oc í goðgerningum, at hann s&#509;tte ander varar við guð með sino fultingi. Sia engil scal coma a enum efstum dogum a mot Antacristi oc drepa hann með ældingo oc fyrfara veldi hans, þvi er hann hafðe aðr í gægn guðs vinum. Af þvi biðium ver þenna engil guðs, at hann arne os sigrs af guði i gægn uvinum v<font face="Old1NordicTimes" size="3">3</font>rum oc stoðve fiandr vara synilega oc usynilega. Af þvi er os nauðsyn at dyrca hælga engla i bønum varum oc calla á þa til fultings í allre fræistni varre, þvi at ver megom engu goðs afla ne yfir fræistni stiga ón guðs crafte oc engla fultingi.