VII. Håkon jarls død
| Velg språk | Norrønt | Islandsk | Norsk | Dansk | Svensk | Færøysk |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Denne teksten finnes på følgende språk ► |  |
- hjá, hos, ved (styrer dativ); hví, hvi, hvorfor.
- milli (millum, á meðal) mellem (styrer gen.).
Bœndr taka Ólaf Tryggvason til konungs yfir sik, ok taka allir eitt ráð, at leita eptir Hákoni jarli, ok fara upp í Gaulardal, ok þykkir þat líkast,[1] at jarl muni vera á Rimul, því at Þóra var þar kærstr vin[2] hans í þeim dal. Fara þeir ok leita jarls úti ok inni ok finna hann eigi. Ok þá átti Ólafr húsþing úti í garðinum; hann stóð upp á stein þann hinn mikla er stóð hjá svínabœlinu.[3] Þá talaði Ólafr fyrir mǫnnum, ok varð þat í rœðu[4] hans, at hann mundi þann mann gœða bæði fé ok virðing[5] er Hákoni jarli yrði[6] at skaða. Þessa rœðu heyrðu jarl ok Karkr; þeir hǫfðu ljós hjá sér. Jarl mælti: Hví ert þú svá bleikr, en stundum svartr sem jǫrð? Er eigi þat at þú vilir svíkja mik? Eigi, segir Karkr. Vit[7] várum fœddir á einni nótt, segir jarl, skamt[8] mun ok verða milli dauða okkars.[9] Þá fór Ólafr konungr á brott, er kveldaði. En er náttaði, þá helt jarl vǫku[10] yfir sér, en Karkr sofnaði ok lét[11] illiliga. Þá vakti jarl hann ok spurði hvat hann dreymdi. Hann sagði: Ek var nú á Hlǫðum,[12] ok lagði Ólafr konnungr gullmen[13] á háls mér. Jarl svaraði: Þar mun Ólafr láta hring blóðrauðan um háls þér, ef þú finnr hann; vara[14] þú þik svá, en af mér muntu gott hljóta,[15] svá sem fyrr hefir verit, ok svík mik eigi. Síðan vǫktu[16] þeir báðir, svá sem hvárr vekti yfir ǫðrum.[17] En í móti degi[18] þá sofnaði jarl, ok brátt lét hann illa, ok skaut undir sik hælunum ok hnakkanum,[19] svá sem hann mundi vilja upp rísa, ok lét[20] hátt[21] ok ógurliga.[22] En Karkr varð hræddr ok greip kníf mikinn af linda[23] sér ok skaut ígegnum barka[24] jarls ok skar út ór. Þat var bani Hákonar jarls. Síðan sneið[25] Karkr hǫfuð af jarli ok hljóp[26] í brott með, ok kom eptir um daginn inn á Hlaðir ok fœrði hǫfuð jarls Ólafi konungi; hann sagði ok þá þessa atburði[27] sem nú er ritat.[28] Síðan lét Ólafr konungr leiða hann í brott ok hǫggva hǫfuð af.
____
Oversikt over de svake verbers personsendelser i presens og imperfektum indikativ samt partisippier og infinitiv.
| Pres. ent. | 1. | ek elsk-a elsker | dœm-i dømmer | tel teller | spyr spør |
| 2. | þú elsk-ar | dœm-ir | tel-r | spyr-r | |
| 3. | hann elsk-ar | dœm-ir | tel-r | spyr-r | |
| Fl. | 1. | vér elsk-um | dœm-um | telj-um | spyrj-um |
| 2. | þér elsk-it | dœm-it | tel-it | spyr-it | |
| 3. | þeir elsk-a | dœm-a | telj-a | spyrj-a | |
| Impf. ent. | 1. | ek elskað-a elsket | dœmd-a dømte | tald-a talte | spurð-a spurte |
| 2. | þú elskað-ir | dœmd-ir | teld-ir | spurð-ir | |
| 3 | hann elskað-i | dœmd-i | tald-i | spurð-i | |
| Fl. | 1. | vér elskuð-um*) | dœmd-um | tǫld-um*) | spurð-um |
| 2. | þér elskuð-ut | dœmd-ut | tǫld-ut | spurð-ut | |
| 3. | þeir elskuð-u | dœmd-u | tǫld-u | spurð-u | |
| Fort. part. | elskaðr | dœmdr | taldr | spurðr | |
| (intkj. elskat) | (intkj. dœmt) | (intkj. talt) | (intkj. spurt) | ||
| Pres. part. | elskandi | dœmandi | teljandi | spyrjandi | |
| Inf. | elska | dœma | telja | spyrja |
*) a påvirkes av den følgende stavelses u således, at det går over til ǫ; men står a'et i en bøinings- el. avledningsendelse, blir det til u; derfor elskuð-um for elskað-um (ikke: elskǫð-um). Denne vokalforandring kalles u-omlyd.
Fotnoter
- ↑ rimeligst.
- ↑ venn.
- ↑ svinebølet; svinestien.
- ↑ tale (ræða).
- ↑ begave (gæða)både med penger (fé) og ære (virðing).
- ↑ imperf. konj. av verða; eg. «som blev til skade for H. jarl».
- ↑ «vi to»; totall av ek.
- ↑ kort.
- ↑ vår; eiendomspron.
- ↑ våking; vakt (vaka).
- ↑ impf. av láta, late; «bar sig ille».
- ↑ dat. av Hlaðir, Lade.
- ↑ gullsmykke.
- ↑ ta dig i akt.
- ↑ få.
- ↑ våket (vaka).
- ↑ «likesom hver våket over den andre»: d. e. likesom de våket over hverandre.
- ↑ dag (dat.).
- ↑ skjøt hælene og nakken under sig.
- ↑ her: «skrek».
- ↑ høit.
- ↑ skrekkelig.
- ↑ belte (lindi).
- ↑ «barken»; strupen.
- ↑ skar (sníða).
- ↑ løp (hlaupa).
- ↑ tildragelser.
- ↑ skrevet.
